Devolución del IVA ngoMatshi: ngaba lithuba lokugqibela lokufumana isibonelelo?

Iintengiso

Ukubuyiselwa kwe-IVA linyathelo elibalulekileyo kwezoqoqosho eColombia. Le nkqubo ijolise ekunciphiseni umthwalo wemali kwiintsapho ezikwimeko yentlupheko. Apha ngezantsi, siza kuhlola indlela esebenza ngayo le nkxaso-mali nokuba ngoobani abaxhamli bayo.

Iintsapho ezisemngciphekweni omkhulu kweli lizwe zinokufumana le nkxaso. Eyona njongo iphambili yale nkqubo kukuphucula iimeko zokuphila zabo bayidinga kakhulu. Makhe sifunde ngakumbi ngokubuyiselwa kwe-IVA nendlela esebenza ngayo.

Le nkxaso-mali linyathelo leDepartamento de Prosperidad Social. Ngale nkqubo, kulindeleke ukuba ibe nefuthe elihle kuqoqosho lwezigidi zabantu baseColombia. Ngoku siza kuxoxa ngokweenkcukacha ngemiba ethile ebalulekileyo yokubuyiselwa kwe-IVA.

Iintengiso

Devolución del IVA: Inkqubo nabaxhamli

Inkqubo yokubuyiselwa kwe-IVA yenzelwe ngokukhethekileyo ukunceda iintsapho ezikwimeko yentlupheko eColombia. Le nkxaso yemali ijolise ekuthomalaliseni iziphumo zentlupheko, inike abo bayidinga kakhulu isiqabu esincinane. Ngo-2024, kuya kwenziwa intlawulo yomjikelo wokugqibela, nto leyo enika abaxhamli ithuba lokuphucula iimeko zabo zokuphila.

Ukusukela nge-13 kweyoMdumba ka-2025, kwaqalwa ukuhlawulwa kwemijikelo yesi-5 neyesi-6 yenkqubo yokubuyiselwa kwe-IVA. Le nkxaso-mali, enikezelwa yiDepartamento de Prosperidad Social, yenzelwe ezona ntsapho zihlwempuzekileyo zeli lizwe, ezizezona zichaphazeleka kakhulu ziziphumo zengxaki yezoqoqosho.

Kubalulekile ukukhankanya ukuba zingaphezu kwezigidi ezi-2 iintsapho ezixhamlayo kule nkuthazo. Ukuthunyelwa kwemali sisixhobo esibalulekileyo sokunceda ezi ntsapho zihlangabezane neemfuno zazo ezisisiseko. Ukubuyiselwa kwe-IVA akupheleli nje ekunciphiseni umthwalo wezemali, kukwaqaqambisa ukubaluleka kokuxhasa awona macandelo asesichengeni soluntu.

Kunokufakwa isicelo se-Devolución del IVA kude kube nini?

Umhla wokugqibela wokufaka ibango lokubuyiselwa kwe-IVA ngumba obalulekileyo ekufuneka bonke abaxhamli bawuqwalasele. Ngokwesaziso esikhutshwe yiDepartamento de Prosperidad Social ngomhla we-8 kweyoMdumba, ixesha lokuqokelela inkxaso-mali limiselwe ukususela nge-13 kweyoMdumba ukuya kutsho ngoLwesibini, umhla we-11 kweyoKwindla. Kubalulekile ukuba abo bakuluhlu lwabaxhamli bayikhuphe imali ngeli xesha, kuba abo bangakwenziyo oko baza kuphulukana nesi sibonelelo.

Kubalulekile ukuqaphela ukuba abaphathi benkqubo bacacise ngokucacileyo amaxesha amiselweyo okufaka ibango. Abaxhamli kufuneka bayilandele ngenyameko imihla baze bayikhuphe imali ngexesha ukuze bangaphulukani nale nkxaso-mali ibalulekileyo.

Ukuqinisekiswa kwabaxhamli

Ukuze kuqinisekiswe ukuba inkxaso ifikelela kwabo bayidinga ngokwenene, iDepartamento de Prosperidad Social ivule iqonga le-intanethi. Kweli qonga, amakhaya anokuqinisekisa ukuba angabaxhamli benkuthazo na. Le nkqubo ibalulekile ekuqinisekiseni ukuba inkxaso-mali inikezelwa ngokufanelekileyo nangokulinganayo.

Ukuqinisekisa kulula, kodwa kubalulekile. Amakhaya kufuneka alandele imiyalelo ekwiqonga ukuze azi imeko yawo. Oku kuya kuwenza akwazi ukulungelelanisa okulindeleyo aze athathe izigqibo ezisekelwe kulwazi oluchanekileyo malunga nemali yawo.

Iqonga alenzi nje kube lula ukufikelela kulwazi, likwabonisa nokuzibophelela kwabasemagunyeni ekwenzeni inkqubo icace elubala. Ukuqinisekisa ukuba iintsapho ezikwimeko yentlupheko ngokwenene ziyayifumana inkxaso-mali kunceda ekunciphiseni umngcipheko wokungabikho kobulungisa ekwabiweni kwezibonelelo.

Impembelelo kuqoqosho lweentsapho

Ukubuyiselwa kwe-IVA kunempembelelo enkulu kuqoqosho lweentsapho zabaxhamli. Kwiintsapho ezininzi ezikwimeko yentlupheko, le nkxaso-mali inokwenza umahluko phakathi kokukwazi ukuhlangabezana neemfuno ezisisiseko nokujamelana nobunzima obukhulu bezemali. Imali evela ekubuyiselweni kwe-IVA isetyenziselwa ukuthenga ukutya, amayeza nezinye izinto eziyimfuneko.

Xa iintsapho zifumana le nkxaso, zinokuyisebenzisa kwiindleko ezizezona zibalulekileyo kubomi bazo bemihla ngemihla. Oku, nako, kunceda ukuvuselela uqoqosho lwasekuhlaleni, kuba kunyusa imfuno yeempahla neenkonzo kuluntu lwazo. Ngenxa yoko, le nkqubo ayixhasi nje kuphela iintsapho ezixhamlayo, kodwa ikwanempembelelo entle kuqoqosho lwengingqi.

Imingeni nezinto ekufuneka ziqwalaselwe

Nangona ukubuyiselwa kwe-IVA kuneengenelo, le nkqubo ayinayo imingeni. Enye yeengxaki eziphambili yimfuneko yokunxibelelana ngokufanelekileyo nabaxhamli. Ngamanye amaxesha, iintsapho azicacelwa ngamaxesha amisiweyo neenkqubo zokufumana inkxaso-mali, nto leyo enokubangela ukuba ziphulukane nethuba lokufumana uncedo lwezemali.

Ngaphezu koko, kubalulekile ukuba inkqubo ihlale ivavanywa ukuqinisekisa ukuba iyayifeza injongo yayo. Ukuchonga ngokuchanekileyo abaxhamli ngomnye umba obalulekileyo. Abasemagunyeni kufuneka baqhubeke bezama ukuhlaziya oovimba beenkcukacha nokuqinisekisa ukuba inkxaso ifikelela kwabo bayidinga ngokwenene.

Iingcinga zokugqibela ngokubuyiselwa kwe-IVA

Ukubuyiselwa kwe-IVA yinkqubo ebalulekileyo ejolise ekunciphiseni intlupheko nasekunikeni iintsapho ezisemngciphekweni omkhulu eColombia isiqabu kwezoqoqosho. Ngale nkxaso-mali, akujoliswanga nje ekuncedeni iintsapho zihlangabezane neemfuno zazo ezisisiseko, kodwa kukwafunwa nokukhuthaza uqoqosho lwasekuhlaleni ngokwandisa amandla okuthenga abaxhamli.

Kubalulekile ukuba bonke abanokuba ngabaxhamli baziswe kakuhle ngendlela yokufikelela kule nkqubo nangamaxesha abekiweyo. Ukunxibelelana nokusasaza ulwazi ngokufanelekileyo ngundoqo ekwandiseni impembelelo yenkxaso-mali. Ekugqibeleni, impumelelo yokubuyiselwa kwe-IVA iya kuxhomekeka kakhulu kwintsebenziswano phakathi kwabasemagunyeni noluntu, ukuze kuqinisekiswe ukuba inkxaso ifikelela kwabo bayidinga kakhulu nangexesha elifanelekileyo.

Amanqaku afanayo