Kuphuthumayo: Thola ngoxhaso oluyisi-3 olubalulekile olusaqhubeka eColombia ngo-2025
Isimo somnotho eColombia siholele ezinguqukweni ezinkulu ezinqubomgomo zezenhlalakahle. Phakathi nenkinga yezimali zikahulumeni, uHulumeni uthathe izinyathelo ezinqala. Nokho, ezinye izibonelelo ezibalulekile zizoqhubeka nokweseka labo abazidinga kakhulu.
Ngo-2025, izinhlelo ezintathu ezibalulekile zizoqhubeka nokusebenza, zizuzise izigidi zabantu baseColombia. Isinqumo sikaHulumeni sihlose ukuvikela amaqembu asengozini enkulu emphakathini.
Ngezansi kuzohlolwa izibonelelo ezizoqhubeka nokusebenza kanye nomthelela wazo ezimpilweni zezakhamuzi zaseColombia.
Inkinga yezimali zikahulumeni
Thola ngezibonelelo ezi-3 eziqhubeka eColombia ngo-2025 ngemva kokuncishiswa kwesabelomali kukaHulumeni. UHulumeni Kazwelonke usinciphise kakhulu isabelomali sezibonelelo, kodwa izinhlelo ezintathu ezibalulekile zizoqhubeka zizuzisa izigidi zabantu baseColombia.
Izibonelelo ezizoqhubeka ngo-2025
I-Departamento de Prosperidad Social (DPS) (uMnyango Wezenhlalakahle) iqinisekisile ukuthi lezi zibonelelo zikhethwe ngenxa yomthelela wazo oqondile emaqenjini adinga kakhulu, ikakhulukazi ezinganeni, kubantu asebekhulile nakwabesifazane abaphethe imizi. Lezi zinhlelo zibalulekile ekusizeni ukunciphisa umthelela wenkinga yezomnotho izwe elibhekene nayo.
Isibonelelo sabantu abadala
Esinye sezibonelelo esizosinda ekuncishisweni kwesabelomali uhlelo oluhloselwe abantu asebekhulile. Lolu hlelo ngeke nje luqhubeke, kodwa luzokwandisa kakhulu inani labantu olubahlanganisayo. Ngo-2025, lesi sibonelelo sizozuzisa abantu abayizigidi ezingu-2,8, okuyinani elikhulu kakhulu uma liqhathaniswa nezigidi ezingu-1,7 zonyaka odlule. Ngaphezu kwalokho, inani lesibonelelo lizokhuphuka lisuke ku-$80.000 liye ku-$230.000 ngenxa yezinguquko zohlelo lwempesheni, okuyisizo elikhulu kuleli qembu lomphakathi.
Isibonelelo sabantu asebekhulile sesiyinsika ebalulekile yokuqinisekisa ukuthi abantu asebekhulile bayakwazi ukuhlangabezana nezidingo zabo eziyisisekelo. Lolu sizo lubalulekile, ikakhulukazi esimweni somnotho lapho imindeni eminingi idonsa kanzima ukuze ikwazi ukuziphilisa kuze kuphele inyanga.
Usizo kwabesifazane abondla amakhaya
Olunye uhlelo oluzoqhubeka nokuzuzisa umphakathi usizo lwabesifazane abaphethe imizi. Omama abanezingane ezingaphansi kweminyaka eyisithupha bazoqhubeka bethola lesi sibonelelo ngaphandle kwezinguquko endleleni esihlelwe ngayo noma ekumbozweni kwaso. Lolu sizo lubalulekile ngoba abaningi balaba besifazane yibona abondla imindeni yabo ngokuyinhloko.
Usizo lwezezimali lwalaba mama lubalulekile ekuzinzeni kwezomnotho kwabo nokwezingane zabo. Ezweni lapho ukungalingani ngokobulili kusaqhubeka khona, lesi sibonelelo siyisinyathelo esiya ekulinganeni okukhulu. Omama abathola lesi sibonelelo bazokwazi ukusebenzisa lezi zimali ekudleni, emfundweni nasekunakekelweni kwezempilo kwezingane zabo, ngaleyo ndlela babe nesandla enhlalakahleni yemindeni yabo.
Devolución del IVA
Uhlelo lwe-Devolución del IVA (ukubuyiselwa kwe-IVA) nalo luzoqhubeka nokusebenza njengamanje. Lolu hlelo, olwenzelwe ukunciphisa umthwalo wentela yenani elengeziwe emakhaya ampofu kakhulu, lubalulekile emindenini eminingi ebhekene nobunzima bezomnotho. I-Devolución del IVA isiphenduke indlela ephumelelayo yokubuyisela okungenani ingxenye yale ntela emakhaya asengozini enkulu.
Ngokuqhubeka ne-Devolución del IVA, uHulumeni uhlose hhayi nje ukwehlisa ingcindezi yezomnotho emakhaya aseColombia, kodwa futhi nokukhuthaza ukusetshenziswa ngendlela efanele phakathi kwabantu abahlupheka kakhulu. Lolu hlelo lusiza ukuthuthukisa izinga lokuphila lalabo abaludinga kakhulu, luqinisekise ukuthi bayakwazi ukuthola izimpahla eziyisisekelo ngaphandle kokudela ezinye izidingo.
Izizathu zalezi zinyathelo ezinqala
Isinqumo sokugcina lezi zibonelelo ezintathu sihlose ukuqinisekisa ukuthi kuba khona izinga elincane lokwesekwa komphakathi ngesikhathi izwe libhekene nesimo esinzima sezomnotho. Inkinga yezimali zikahulumeni iholele ekuncishisweni kwesabelomali emikhakheni ehlukahlukene, kodwa uHulumeni ukubonile ukubaluleka kokuqhubeka nezinhlelo ezithile ezithinta ngokuqondile izimpilo zezakhamuzi ezidinga kakhulu usizo.
Isimo somnotho siphawulwe ukwenyuka kwamandla emali, ukungasebenzi nobumpofu, okwenze imindeni eminingi yabhekana nesimo esibucayi. Ngakho-ke, ukuqhubeka kwalezi zibonelelo kuwumzamo wokunciphisa umthelela walesi simo nokunikeza amaqembu asengozini enkulu uzinzo oluthile.
Ukuvikelwa kwezingane, abantu asebekhulile nabesifazane abaphethe imizi kuyinto eza kuqala kulezi zikhathi ezinzima. Lezi zibonelelo azilethi nje ukukhululeka ngokwezimali, kodwa futhi ziyakuqaphela ukubaluleka koMbuso oqinisekisa inhlalakahle yezakhamuzi zawo. Kulesi simo, kuyacaca ukuthi uHulumeni unomthwalo wemfanelo womphakathi njengoba ebeka lezi zibonelelo eqhulwini. Ukuhlanganiswa kwezinguquko zohlelo lwempesheni, ukuqhubeka kosizo lwabesifazane kanye ne-Devolución del IVA kwakha inethiwekhi ebalulekile yokwesekwa komphakathi emindenini eminingi yaseColombia.
Izingxoxo ngokwesekwa komphakathi eColombia zizoshuba njengoba izakhamuzi zibhekana nesimo lapho izindleko zokuphila ziqhubeka nokwenyuka. Kubalulekile ukuqhubeka kuhlolwa ukusebenza kwalezi zinhlelo nokucutshungulwa kwezinguquko ezidingekayo ukuze kwandiswe umthelela wazo. Ikhono likaHulumeni lokuzivumelanisa nezimo nokuphendula ezidingweni ezishintshayo zomphakathi lizobaluleka kakhulu eminyakeni ezayo.
Ngamafuphi, lezi zibonelelo ziyindlela yokunikeza abantu ithuba lokuphefumula phakathi kwenkinga yezimali zikahulumeni ebhekene neColombia. Ukuqhubeka kwalezi zinhlelo naphezu kokuncishiswa kwesabelomali kukhombisa isinqumo sikaHulumeni sokubeka phambili ukuvikelwa kwabantu abasengozini enkulu, nokuqinisekisa ukuthi izigidi zabantu baseColombia ziyakwazi ukuthola usizo olubalulekile enhlalakahleni yazo yansuku zonke.
